De groeispurt die in week 11 is ingezet, gaat in deze twaalfde week van je zwangerschap onverminderd verder. Jouw kindje is nu 10 weken oud, circa 6,5 cm lang en weegt ongeveer 14 gram. Nog zo klein, maar toch al zo compleet. Je baby gaat nu steeds meer bewegen en vanaf nu kan hij zelfs duimzuigen.
Kijk eens wat ik al kan
Het is verbazingwekkend wat jouw kindje nu al allemaal kan. Hoewel de bewegingen nog niet worden veroorzaakt door de hersenen, maar door de ruggengraat, worden die bewegingen nu steeds krachtiger. Hij kan zijn armen, vingers en tenen al afzonderlijk van elkaar bewegen. Met zijn kleine handen kan hij ook dingen vastpakken, zoals bijvoorbeeld de navelstreng, of zich uitrekken.
Jouw zoon of dochter kan nu ook al glimlachen, gapen, fronsen en zelfs, op het duimpje zuigen! Omdat bij het duimzuigen de lipjes worden geopend, kan het gebeuren dat je baby vruchtwater inslikt. Geen nood, dat vocht zal je baby gewoon weer zelf uitplassen. Deze (steriele) urine wordt dan weer door het vruchtwater (dat zichzelf steeds ververst) opgenomen.
De organen ontwikkelen zich verder
Het lichaam van je kindje is helemaal compleet en krijgt steeds meer menselijke trekjes. Er zijn inmiddels twee oorschelpjes te zien, het neusje is verder gegroeid en de ogen zitten op de juiste plaats. Ook al blijven de ogen voorlopig nog dicht, de pupil, de iris en het oogwit zijn al allemaal aanwezig. Toch moet er in de komende maanden nog heel wat gebeuren. Vooral de organen moeten zich verder gaan ontwikkelen. Het spijsverteringsstelsel begint samentrekkingsbewegingen te oefenen (zodat de baby kan eten), de hypofyse in de hersenen is begonnen met de productie van de hormonen en het beermerg maakt witte bloedlichaampjes aan (zodat je baby weerstand kan bieden aan bacteriën).
De darmen, die tot nu toe in de navelstreng hebben gezeten, vinden nu hun plaats in de buikholte van je kindje. Het spijsverteringsstelsel is nu in staat om glucose (suiker) op te nemen. Ondertussen pompt de navelstreng nog steeds bloed van de placenta naar je baby en weer terug voor de aanvoer van voedingsstoffen en de afvoer van afvalproducten die bij zijn snelle groei ontstaan.
Toxoplasmose voorkomen
Heel wat vrouwen hebben er wel eens over gehoord, maar weten eigenlijk niet wat het is. Via bepaalde huisdieren kan je besmet raken met een parasiet die toxoplasmose gondii heet. Deze ziekte heet toxoplasmose en is zondermeer gevaarlijk voor jouw ongeboren kind. Het kan bijvoorbeeld schade veroorzaken aan het zenuwstelsel en aan de ogen. Van de zwangere vrouwen is circa 45 % kwetsbaar; zij zijn nooit geïnfecteerd met deze parasiet en ze hebben dan ook geen antistoffen ontwikkeld tegen toxoplasmose. Hierdoor zijn ze er niet tegen beschermd. Met een eenvoudig bloedonderzoek kan worden vastgesteld of je al dan niet antistoffen hebt tegen deze parasiet.
Houd in ieder geval rekening met de volgende adviezen om toxoplasmose te voorkomen. Was steeds alle groenten goed en zorgvuldig, draag handschoenen als je in de tuin werkt, eet geen (half)rauw vlees en laat het verschonen van de kattenbak over aan iemand anders.
Onderzoek van je ongeboren kind
Zwanger zijn betekent ook dat je beslissingen moet nemen. Een belangrijke beslissing die je moet nemen in de eerste maanden van je zwangerschap is de vraag of je je ongeboren baby wil laten onderzoeken op aangeboren afwijkingen. Deze vraag zal je zondermeer moeten beantwoorden als je ouder bent dan 36 jaar of als je weet dat er sprake is van een verhoogd risico op een erfelijke of andere aangeboren afwijking. Ongeveer 4 % van alle baby’s wordt met een erfelijke en/of aangeboren afwijking geboren. Dit kan een kleine afwijking zijn waarmee goed te leven valt, of een ernstige afwijking die grote gevolgen heeft voor het verdere leven.
Wanneer er afwijkingen in de naaste familie van jou of je partner voorkomen, of wanneer je al eerder een kind met een aangeboren afwijking kreeg, heb je zonder meer een indicatie voor prenatale diagnostiek oftewel onderzoek van je ongeboren kind. In dat geval zal je arts of je verloskundige je vertellen in welk ziekenhuis je terecht kan voor een consult, en daarna een vlokkentest of punctie.
De vlokkentest en de vruchtwaterpunctie
Om duidelijkheid te verkrijgen over het bestaan van een chromosoomafwijking, wordt een vlokkentest en/of vruchtwaterpunctie gedaan. Dit zijn zogenaamde invasieve onderzoeken waarbij met een lange naald wat weefsel of een kleine hoeveelheid vruchtwater wordt opgezogen. Het nadeel van deze tests is dat ze een kleine extra kans op een miskraam met zich meebrengen. Bovendien wordt dit onderzoek pas vrij laat in de zwangerschap uitgevoerd, waardoor een eventuele beëindiging van de zwangerschap niet meer door curettage mogelijk is.
Testuitslag kan onzekerheid creëren
Als er enige indicatie is van een verhoogd risico op afwijkingen bij jouw baby, kan je je best goed laten informeren door je verloskundige en/of je arts. Het is belangrijk dat je vertrouwen hebt in degene die je begeleidt en het ziekenhuis dat de testen voor haar rekening neemt. Het kan immers gebeuren dat een testuitslag juist meer onzekerheid oplevert. Je kunt met afwijkingen worden geconfronteerd waarvan je niet eens wist dat ze bestaan en waarvan ook niemand je kan vertellen in welke mate het leven van je kind erdoor beïnvloed zal worden.
Onderzoek voor de geboorte kan heel wat dilemma’s en verdriet met zich meebrengen, niet alleen als er een erfelijke historie is of als je ouder bent dan 36 jaar. De zekerheid voor een volkomen gezond kind heb je immers nooit. Tijdens een routinematige echo (of een pret-echo) kan je leven zomaar op zijn kop worden gezet en kan je zwangerschap veranderen in een drama. Maar probeer je hier niet door te laten beangstigen. Houd immers in je achterhoofd dat 96 % van alle baby’s gezond en wel wordt geboren. Zolang er bij jou geen reden is om hieraan te twijfelen, kan je er best op vertrouwen dat de natuur haar werk goed zal doen en jouw baby over een aantal maanden, blakend van gezondheid, geboren zal worden.
Het is een heerlijke gedachte dat jouw kindje nu al kan duimzuigen, volop kan bewegen en zelfs kan glimlachen. Hoewel iedere vrouw tijdens de zwangerschap momenten zal ervaren van onzekerheid en angst over de gezondheid van haar baby, is het belangrijk dat je jezelf hierin niet verliest. Zolang er geen reden is om anders te denken, kan je er best van uitgaan dat jouw kindje bij de 96 % zal behoren die gezond en wel worden geboren. Vanaf de komende week gaan we de vierde maand van de zwangerschap is en dan zal je stilaan aan je buik gaan zien dat er een klein wonder in je groeit!